|

spisał Bartłomiej
tego co mi wiadomo, książka ta jest w tej chwili nie do dostania. Nie ma jej w żadnej bibliotece uniwersyteckiej w Polsce, pomimo iż jest klasyczną pozycją z dziedziny bronioznawstwa. Na zachodzie wznawiano ją co najmniej raz.
wart Oakeshott prace nad swoją typologią rozpoczął w latach 50 naszego stulecia, a ich rezultatem były książki Archaeology of Weapons oraz Sword in the Age of Chivalry. O istocie samej typologii nie muszę chyba nikogo przekonywać, skoro korzystają z niej chyba wszyscy bronioznawcy na świecie. Sword in the Age of Chivalry doskonale wprowadza czytelnika w jej istotę oraz świat mieczy średniowiecznych.
siązka jest bardzo zwięzła, rzeczowa i przystępnie napisana. W porównaniu do innej typologii, z jaką zdarzyło mi się zetknąć, Późnośredniowiecznej broni obuchowej w zbiorach polskich, M. Głoska, Sword... czyta się znacznie łatwiej i jest znacznie ciekawsza. Widać ogromną pasję autora, który w kilku miejscach popada w pewne dygresje i poświęca m. in. trochę stron na omówienie ewolucji wczesnych typów głowic, jednakże nie ma to wpływu na ogólny kształt dzieła. Czasem tylko przeszkadzają oryginalne cytaty francuskie i łacińskie bez żadnej próby ich tłumaczenia.
pierwszych dwóch częściach autor opisuje typologię mieczy ze względu na proporcje i kształt głowni oraz rękojeści. Następnie zajmuje się głowicami i jelcami (a raczej krzyżem). Dalej znajdziemy całkiem sporo czarno-białych ilustracji omawianych mieczy. Dość ciekawym dodatkiem jest rozdział poświęcony rękojeściom i pochwom, w których autor omawia dwie techniki wykonywania tych pierwszych. Jedna, tzw. "kanapkowa", polega na wykonaniu okładziny z dwóch trzasek drewna sklejonych lub związanych razem oraz obciągniętych skórą, natomiast istotą drugiej jest nałożenie kawałka drewna na gorący trzpień i doprowadzenie go do pożądanego kształtu już po nabiciu.
edyne, co tak naprawdę można tej pozycji zarzucić, to fakt, że przedstawione miecze (bardzo liczne) nie obejmują egzemplarzy z Europy Wschodniej, które same z siebie są dość charakterystyczne - typy XIIIa, XVIa i XVII są przeciętnie o 10-20 cm dłuższe niż na zachodzie. Polscy czytelnicy znajdują się w o tyle lepszej sytuacji, że mogą zajrzeć do książki profesora M. Głoska Znaki i napisy na mieczach średniowiecznych w Polsce, w której zebrano większość egzemplarzy znalezionych w naszym kraju.
word in the Age of Chivalry jest, pomimo swojej niewielkiej objętości, pracą monumentalną i bez niej nasza wiedza o mieczach średniowiecznych przedstawiałaby się znacznie bardziej ubogo. Nowatorskie podejście do typologii zaowocowało spojrzeniem na dawną broń białą nie tylko jako na dzieło sztuki, ale przede wszystkim pod względem użytkowym. Książka ta powinna być nie tylko lekturą obowiązkową dla każdego bronioznawcy, czy to amatora, czy też naukowca, ale też pozycją, od której należałoby swoją edukację w tej dziedzinie zaczynać. Nie zmienia tego fakt, że autor swoją typologię kilkakrotnie poprawiał, wzbudzając przy tym pewne kontrowersje (obecny jej obraz można znaleźć w Records of the Medieval Sword). Lektura tej pozycji jest konieczna do pełnego zrozumienia całości tematu. Pozostaje tylko mieć nadzieję, że książka ta zostanie wznowiona i udostępniona szerszej publiczności, chociaż raczej nie ma co liczyć na jej polskie tłumaczenie.
Ewart Oakeshott, Sword in the Age of Chivalry, Lutterworth Press, Londyn 1964, s. 152.
Inne książki o tej tematyce
- David Edge, John M. Paddock, Arms and Armour of the Medieval Knight
- Marian Głosek, Późnośredniowieczna broń obuchowa w zbiorach polskich
- Marian Głosek, Znaki i napisy na mieczach średniowiecznych w Polsce
- Leszek Kajzer, Uzbrojenie i ubiór rycerski w średniowiecznej Małopolsce
- Andrzej Nadolski, Broń i strój rycerstwa polskiego w średniowieczu
- Andrzej Nadolski (red.), Polska technika wojskowa do roku 1500
- Andrzej Nadolski (red.), Uzbrojenie w Polsce średniowiecznej 1350-1450
- Ewart Oakeshott, A Knight and His Weapons
- Ewart Oakeshott, Records of the Medieval Sword
- Ewart Oakeshott, Sword in Hand
- Robert Żukowski, Rycerstwo polskie X-XV w.
Tego samego autora
- A Knight and His Weapons
- European Weapons and Armour
- Records of the Medieval Sword
- Sword in Hand
|
|